Okuma süresi: 3 dakika

İtalyan cerrah Sergio Canavero’nun insanlar üzerinde denemek istediği ‘kafa nakli’ ameliyatı için ilk gönüllü Rus Valery Spiridonov oldu. Doğuştan kas atrofisi hastalığına sahip olan Spiridonov’un kafatası yeni bir bedene aktarılmaya çalışılacak.

Tıp dünyasının getireceği faydalar açısından savunduğu ancak sakladığı riskler nedeniyle şüpheyle yaklaştığı kafa nakli operasyonu, ilk olarak 30 yaşındaki Rus Valery Spiridonov üzerinde denenecek.

Beyin cerrahı Sergio Canavero, ‘GEMINI’ adını verdiği ve fazlasıyla güvendiği yöntemi insanlar üzerinde denemeye hazır olduğuna inanıyor. Hatta, TED konuşmasında ‘omurilik füzyonu’ olarak adlandırdığı GEMINI’nın Dünya’yı değiştireceğini savunuyor.

Başarılı olması halinde, kafanın omurilikle beraber yeni bir vücuda aktarılması kesinlikle tıp alanında bir dönüm noktası olacak. Canavero, GEMINI yönteminin kanser ve diğer ölüm riski taşıyan hastalıklara en kesin çözüm olduğuna inanıyor. Tıbben ne kadar mümkün olduğu aşamasında, kullanılacak taze kadavraları kapsayan etik konular da devre giriyor.

Valery Spiridonov. [Ekran görüntüsü/YouTube]
Valery Spiridonov. [Ekran görüntüsü/YouTube]

36 saat sürecek operasyon

Vladimir kentinde bir IT şirketinde bilgisayar mühendisi olarak çalışan Valery Spiridonov, gönüllü olmasındaki ana sebebin, ‘insanların hayatlarını daha iyi kılabilecek teknolojilere olan merakı olduğunu’ belirtti.

Haeketlerini kısıtlayan kas atrofisi hastalığının her yıl daha da kötüye gittiğini söyleyen Spiridonov, hem bilimsel araştırmalara katkıda bulunmak hem de ömrünü uzatmak istediğini söyledi. Risklerin farkında olan Spiridonov, ‘sonucu ne olursa olsun gelecek nesiller için bilgi sunacak ameliyatın kendisi için harika bir fırsatı temsil ettiğini’ söyledi.

Spiridonov’un ameliyat edilebilmesi için ilk önce vücudunun kullanılmasına izin verecek bir bağışçı gerekiyor.

RT sitesine konuşan Canavero ise Yuri Gagarin’in 12 Nisan 1961’de uzaya çıkan ilk insan olma başarısına değinerek, “Rusya Gagarin’i ölüm riski taşımasını bilmesine rağmen uzaya yolladı. ABD ise Neil Armstrong’u ölüm riski olmasına rağmen Ay’a yolladı. Risklere katlanmak gelişen teknolojiyle daha da kolay hale geliyor” dedi.

Canavero, 36 saat süreceği tahmin edilen ameliyatın 11 milyon dolara mal olacağını söyledi. Ameliyat esnasında Spiridonov’un beyni 10-15 dereceye soğutulacak ve beyin hücrelerinin uzun süre oksijensiz ortamda hayatta kalması sağlanacak.

Spiridonov’un vücudundan alınacak olan beyin ve omurilik, sağlıklı bir kadavraya (bağışlanmış olması gerekiyor) aktarılacak.

Sergio Canavero. [Ekran görüntüsü/YouTube]
Sergio Canavero. [Ekran görüntüsü/YouTube]

Başarı ihtimali bilinmiyor

Dr. Robert White’ın omurilik olmadan maymunlarda beyin transferini gerçekleştirdiği 1970’li yılların ardından, Çinli bilim insanları birden fazla farenin beyinlerini birbirlerine nakletmeyi başarmıştı.

Canavero’nun tarihe geçmek için fazlasıyla hazır olduğu deneme ise nasıl sonuçlar doğuracak bilmek çok zor. Son derece keskin bir neşterle omuriliği vücuttan sıfır hasarla çıkarmayı planlayan Canavero, omuriliği yeni vücuda özel bir yapıştırıcı ile nakledecek.

Spiridonov, ameliyatın ardından hareket etmemesi için 3-4 hafta komada tutulacak ve vücudun beyni reddetmesini engellemek için bağışıklık sistemi koruyan ilaçlar enjekte edilecek.

Canavero GEMINI operasyonunu denemek için 2017’yi bekliyor.

Canavrto, iki vücut parçasını birleştirme operasyonlarını temsil eden Anastomoz alanında çığır açacağını umuyor. İtalyan cerrahın ‘HEAVEN’ (Cennet) olarak adlandırdığı prosedür, bazı meslektaşlarına göre çılgınlık, diğerlerine göre ümit verici ama çok erken.

İnsanlarda ilk organ nakli, 1905 yılında yapılan kornea ameliyatı oldu. İlk kalp nakli 1967’de Güney Afrika’da yapılırken, 1998’de Fransa’da bir hastaya sağ el nakledildi. İlk yüz ameliyatı ise beş yıl önce İspanya’da gerçekleştirildi.

Beyin (ve zihin) ameliyatı ne kadar başarılı olur bilinmez ama teknolojinin neşter kullanmadan ‘karakter ve bellek transferi’ yapabileceği de bir gün bilim-kurgunun ötesine geçebilir. Bu konuda meraklı olanların Dollhouse dizisini izlemesini tavsiye ederim.