Ana sayfa Bilim Çevre Bir tanesi en az 100 bin dolar

Bir tanesi en az 100 bin dolar

Antarktika'nın Ross Denizi'nde yüzen bir minke balinası. [Wikimedia Commons]
Okuma süresi: 3 dakika

Pasifik Okyanusu’nun sularını kurutan ülkelerin başında gelen Japonya’nın, ‘bilimsel araştırma’ amacıyla Antarktika sularında balina avına çıkacağını açıklaması, uluslararası kamuoyunda büyük tepki doğurdu.

Japonya Su Ürünleri Ajansı tarafından açıklanan kararın bilimsel tarafını birçok kaynağa göz atmış olmama rağmen bulamadım. Öte yandan deniz mahsulüne aşırı düşkün olan Güney Kore gibi ülkelerde tanesi en az 100 bin dolar eden minke balinasının avlanması için Japonya’nın apar topar gemilerini Antarktika’ya göndermesi, akla hoş olmayan düşünceler getiriyor.

Japonya, Uluslararası Adalet Divanı’nın (IJC) karasularındaki avlanma hakkındaki kararı ve Avustralya ile Yeni Zelanda’nın uyarılarına rağmen, bir yıldan uzun bir süre sonra Antarktika’ya balıkçı gemilerini gönderdi.

Avustralya Çevre Bakanı Greg Hunt, ‘balinaların bilimsel amaçla öldürülmesini hiçbir şekilde kabul etmediklerini’ belirtirken, Yeni Zelanda Dışişleri Bakanı Todd McClay, ‘Güney Buz Denizi’nde avlanmaya kesinlikle karşı olduklarını ve Japonya’nın IJC tarafından 2014’te alınan balinalarla ilgili kararlara uyması gerektiğini’ ifade etti.

Japonya ise yapılan uyarılara hiç aldırış etmedi. CNN’e açıklama yapan Su Ürünleri Ajansı’ndan Hideki Moronuki, ‘toplanacak bilimsel verilerin balina avının devam ettirilmesini sağlayacağını ve hükümetin bu duruma bakış açısının değişmeyeceğini’ söyledi.

Tokyo’nun güneybatısındaki Shimonoseki limanından ayrılan araştırma gemisi Nisshin Maru ve üç küçük tekne, Mart 2016’ya kadar sürecek görev için Salı günü yola çıktı.

Mİnke balinası. [Wikipedia]
Mİnke balinası. [Wikipedia]

Kaza süsüyle öldürülüyorlar

Discovery News’de yer alan bilgiye göre, balina etinin besleyici olmasının yanı sıra tedavi edici özellikleri olduğuna inanan Güneydoğu Asya ülkelerinde minke balinaları en tercih edilen avlardan biri. Ocean & Coastal Management dergisinde yayımlanan araştırmada, balinaların tanesinin en az 100 bin dolara satıldığı bilgisi yer alıyor.

G.Kore’nin Ulsan Üniversitesi’nden Kyung-Jun Song’a göre, ‘minke balinasının eti balıkçıların işini artıran önemli bir prestij kaynağı.’

Araştırmanın karanlık tarafı, minke balinalarının balıkçılar tarafından hedef alınmıyorlarmış süsü altında ‘kazara’ öldürülmeleri. Bunu yapmanın yolu ise minkelerin yaşadığı bölgelere ağ atıp yakalanmalarını ve boğulmalarını sağlamak. Öldüklerinde ise ‘balık avlamak için atılan ağa balina yakalanmış’ demek.

Tablonun geneline bakıldığında ise minke balinalarına Japonya’da artan ilgi görülüyor. Japonya’da bugün birçok ilkokulda bile öğrencilere balina eti veriliyor. Balina eti, ülkede giderek daha fazla tüketilen bir gıda haline geliyor.

Kısaca, G.doğu Asya neslini tüketme noktasına getirdiği köpekbalıklarının ardından şimdi balinalara yönelmiş durumda.

Japonya'nın avlanma için belirlediği bölgeler.
Japonya’nın avlanma için belirlediği bölgeler.

Araştırmacı mı avcı mı?

IJC, geçtiğimiz Mart ayında Japonya’ya JARPA II programını durdurma emri vermişti. Japonya, programın amacının ‘Antarktik ekosistemini incelemek, balina türleri arasında rekabet modeli çıkarmak ve minke balina stoklarının kontrol edilmesini sağlamak’ olarak belirtmişti. Mahkeme ise sebeplerin bilimsel olmadığını savunarak programı yasaklamıştı.

Japonya’nın açıklamalarına bakınca, balina avını sürdürebilmek için kendi kıyılarındaki azalan stoklardan uzaklaşması bilimsellikten uzak görünüyor.

IJC tarafından reddedilen Japonya, NEWREP-A adını verdiği 12 yıllık yeni bir program ilan ederek, kendi yolunu çizdi. Yeni program, 2026/2027 dönemine kadar her yıl maksimum 333 minke balinasının öldürülmesini kapsıyor. Bu da toplamda 4 binden fazla balina demek.

Sea Shepherd'ın gemilerinden MY Sam Simon.
Sea Shepherd’ın gemilerinden MY Sam Simon.

Deniz canlılarını korumak için okyanuslarda kaçak avcılarla sık sık karşı karşıya gelen Sea Shepherd, ‘Japonları uluslararası yasaları çiğneyen kaçak avcılar’ olarak tanımladı.

Sea Shepherd CEO’su Alex Cornelissen yaptığı açıklamada, “Güney Buz Denizi’ndeki balinaların uluslararası yasalar, Avustralya yasaları ve Sea Shepherd tarafından korunduğunu hatırlatmamız gerekiyor” ifadesini kullandı.

Sea Shepherd, Avustralya’ya sularını koruma çağrısında bulunurken, ‘gerekirse müdahalede bulunmaktan kaçınmayacaklarını’ belirtti. Yüzbaşı Peter Hammardstedt, “Eğer suç içeren bir eylemle karşılaşırsak, her zaman olduğu gibi doğrudan müdahale edeceğiz” dedi.

Japonya’nın sözde bilimsel, gerçekte balina kesme amaçlı programının önüne ne kadar erken geçilirse o kadar iyidir.