Okuma süresi: 2 dakika

Proje bize evrendeki Karanlık Enerji hakkında yeni ipuçları verecek!

İnsanlık uzun bir süredir bitmek bilmeyen sorular ile ilgili bir takım cevaplar aramak için bilinmeyi keşfetmekle meşguldu. Ne yazık ki, halen gerçekliğini koruyan bir durum var: Evrendeki yerimizle ilgili olanlar dahil olmak üzere pek çok soru çözümsüz bırakıldı.

kjghjgyut76yghb

Şimdilerde ise Kaliforniya’daki Lawrence Berkeley Ulusal Laboratuvarı (LBL)’deki bilim insanlarının denetimindeki 5 bin minik robot ordusu — boyutlarına göre büyük cesaretleriyle –evrenin 11 milyar yıl kadar öncesini haritalayarak, bizleri birçok konuda aydınlatacak.

Sıkı istifli 5 bin robottan birkaçı. {DESI}
Sıkı istifli 5 bin robottan birkaçı. {DESI}

DESI (Dark Energy Spectroscopic Instrument) olarak adlandırılan bu proje, evrendeki 35 milyon galaksiden gelen ışığı ölçmek ve gökyüzünü incelemek için kullanılacak.

Medya açıklaması sırasında Berkeley Laboratuvarı fizik bölümünden DESI yöneticisi Michael Levi:

 

Attığımız bu önemli adımda oldukça heyecanlıyız!

DESI, fiber optik kablolar yardımıyla galaksiler, yıldızlar ve yıldızsı gökcisimleri üzerinde gökyüzünün büyük bir üç boyutlu haritasını çıkartmak adına 5 bin adet yaklaşık 25 cm uzunluğunda ve parmak kalınlığındaki robotların yapı tasarım aşamasından geçmek için ABD Enerji Bakanlığı ile yaptığı görüşmelerden sonucunda onay almayı başardı. Böylece ABD Enerji Bakanlığı, projeye yeşil ışık yakmış oldu.

Elde ettiği verilerle gökyüzüne odaklanması planlanan ‘gözlem’ beş yıl kadar sürecek ve iki boyutlu standart gökyüzü haritalarına yeni bir boyut kazandıracak (3D).

Bilim insanlarına yeni fikirler verecek bir proje!

DESI projesinin ProtoDESI olarak adlandırılan mevcut prototip cihazı, Tuscon şehri yakınlarındaki Kitt Peak Milli Rasathanesi‘nde yer alan Mayall Teleskobu‘nda şuan iki aylık bir denemede kullanılıyor. ProtoDESI mevcut prototipi, DESI projesinin son aşamasında kullanılacak 5.000 robotun yerine, fiber optik sistemini konumlandırmak için 4 minik robot kullanıyor.

ProtoDESI kurulurken. | BerkeleyLab |
ProtoDESI kurulurken. {Berkeley Laboratuvarı}

Stanford Üniversitesi, SLAC Milli Hızlandırıcı Laboratuvarı (SLAC NAL) ve DESI projesi sözcüsü Risa Wechsler:

DESI şuan var olandan daha çok kırmızıya kayan gökcisimlerinin parlaklığını kullanarak evrenin üç boyutlu haritasını çıkartabilecek. Bu bize karanlık enerjinin gerçek yapısını keşfetmek ve evrenin fiziğini derinlemesine araştırma fırsatı verecek.

2019 yılında gözlem yapmaya başlayacak olan bu silindir şeklindeki robotlar 5 yıl boyunca galaksilere fiber optik kablolar doğrultarak gökyüzünün devasa bir üç boyutlu haritasını çıkartacaklar. Gerçekleştirilen basın açıklamasına göre bu teknoloji hızla genişlemeye devam eden evrendeki karanlık enerjinin doğası, karanlık madde ve galaksinin evrimi gibi evrenin genişlemesini hızlandıran konular hakkında detaylı bilgiler sunacak ve bilim insanlarına yeni fikirler verecek.

DESI projesinde yer alan bilim insanlarından biri olan Brenna Flaugher:

Enerji Bakanlığı’nın DESI gibi yeni araçlar oluşturması, evrenimizin oluşumunu daha iyi anlamamızı sağlayan adımlar atmamızı sağlayacak.

DESI projesinin 2019 yılında bizlere ne getireceğini görmek için sabırsızlanıyoruz!

Not

  • Kırmızıya kayan gökcismi: Yerçekimi alanından dolayı elektromagnetik dalgaların frekansının azalması durumudur.