Okuma süresi: 3 dakika

NASA, geçtiğimiz haftalarda Güneş Sistemi’ndeki asteroidlerin keşfedilmesini açıklayan iki görev duyurmuştu. ‘Discovery Program’ kapsamında duyurulan Lucy, Jüpiter sistemindeki altı asteroide gönderilecekken, Güneş Sistemi’nin derinliklerinde yatan metalik bir asteroidi keşfedecek görev Psyche olarak belirlendi.

16 Psyche, bir uzay aracı gönderilecek ilk metalik asteroit olma özelliğini taşıyor. 200 km genişliği ile Asteroid Kuşağı’ndaki en büyük gök cisimlerinden biri olan 16 Psyche, İtalyan astronom Annibale de Gasparis tarafından 1852’de keşfedilmişti.

16 Psyche, Dünya’nın Güneş’e olan uzaklığından üç kat mesafede yer alıyor. Asteroidin özelliği, büyük kısmının demir ve nikelden oluşuyor olması. Asteroidin aynı zamanda altın, platin, bakır, kobalt, iridyum ve renyum gibi nadir metaller de içerdiğine inanılıyor.

Kısaca, Güneş Sistemi’ndeki en büyük kozmik madene bakıyor olabiliriz. NASA’nın 16 Psyche’yi neden bu kadar çok incelemek istediği de gayet aşikar: Asteroid madenciliği.

Dünya ekonomisi yanında komik kalıyor

450 milyon dolarlık bir görev olacak Psyche, 2023 yılında ateşlenecek ve dev asteroidin yörüngesine 2030’da ulaşacak.

Psyche görevinin başındaki isim, Arizona State Üniversitesi Dünya ve Uzay Keşfi Okulu’ndan Lindy Elkins-Tanton. Tanton, Kanada merkezli Global News sitesine yaptığı açıklamada, asteroidin sadece sahip olduğu demir miktarının 10,000 katrilyon dolar değerinde olabileceğini söyledi.

16 Psyche’e ait çizim.

Söz konusu rakam, mevcut değeri 74 trilyon dolar olan Dünya ekonomisini parçalayabilir. 16 Psyche’ın beyinlere takla attıran değeri ele alındığında, bu parayla neler yapılabileceği veya nelere yol açabileceği konusunda birçok senaryo çizilebilir. İkinci sezonuna sayılı günler kalan ‘The Expanse’ dizisinde buzul-su deposu Ceres’in nasıl bir kaynak çatışması yaşatabileceği çok güzel konu ediliyor. 16 Psyche, taşıdığı metallerin yanı sıra su da bulunduruyorsa, neler olabileceğini kestirmek çok güç.

Elkins-Tanton da, 16 Psyche’daki madenlerin Dünya’ya ulaştırılması halinde neler olabileceği konusunda ‘uzun bir süredir kafa yorduğunu’ söyledi.

“Sadece büyük bir parça koparıp buraya sürükleyebilsek… neler yapardınız? Üzerine oturur, onu saklar ve şirketlerin elmas için yaptığı gibi küresel kaynakları mı kontrol ederdiniz? Ya da insanlığın metal kaynak bulma sorununu tamamen çözmek mi isterdiniz? Tüm bunlar açıkça kafa yorucu spekülasyonlar.”

Madenciliğe başlamak için henüz erken

NASA’nın ve Deep Space Industries gibi firmaların aklından geçen, kolonileşme sürecini temsil edecek 2030’lu yıllar ve sonrası için 16 Psyche’ı bir maden gibi kullanmak. Şüphesiz yüz yıllarca Güneş Sistemi’nin besleyebilecek bu tür bir maden Mars’ta kaynak savaşları başlatmak yerine kolonileşmeyi hızlandırmaya da fayda sağlayabilir. Öte yandan, 16 Psyche’ın değeri, ilk yıldız sistemi savaşının patlak vermesine de neden olabilir.

Yine de yörünesine ulaşmamız için yıllar olan 16 Psyche’ta madenciliğe başlanması için çok erken. NASA’nın keşif görevindeki amacı da asteroidi gözlemlemek ve bir proto gezegene (oluşum sürecindeki gezegen) ait parça olup olmadığı teorisini incelemek.

Ne de olsa ne asteroitlerde madencilik yapacak, ne de onları Dünya yörüngesine çekecek teknolojimiz söz konusu.

NASA, gözlemler sonucunda gezegen oluşum süreci ve Dünya benzeri gezegenlerin yerkabuğu, manto ve çekirdek gibi katmanlara nasıl ayrıldığını daha iyi anlamayı umuyor.

Yeni bir gezegen türü olabilir mi?

16 Psyche’ın taşıdığı özellikler, asteroidin geçmişine ait birçok senaryo sunuyor. Bunlardan bir tanesi, asteroidin bir zamanlar Mars büyüklüğünde bir gezegen olduğu.

16 Psyche’ın Güneş Sistemi’nin antik zamanlarında bir gezegen olduğunu kabul edersek, o dönemde yaşanan çarpışmalar dış yüzeyini parçalamış olabilir. Kayalık dış katmanlarını kaybeden gezegen, geride metal ağırlıklı çekirdeği ile kaldı.

16 Psyche yüzeyine ait çizim.

Bir diğer teori, asteroidin antik zamanlarda Güneş’e çok yakın yörüngede yer alan bir gök cismi olduğu yönünde. Bu senaryoda, 16 Psyche’ın aşırı sıcaklık nedeniyle demir çekirdeği eridi.

Elkins-Tanton, 16 Psyche’ın kayalık veya buzul olmayan yeni bir tür dünyayı temsil ediyor olabileceğini düşünüyor.

“16 Psyche, Güneş Sistemi’nde benzeri bulunmayan bir gök cismi. İnsanlık olarak bir (gök cismine ait) çekirdeği ilk kez ziyaret etme şansımız olacak. Dış uzayı inceleyerek iç uzay hakkında bilgi edilenebileceğiz.”

Tüm bunların yanında, 16 Psyche’ın su içeriyor olabileceğini belirten çalışmalar da var. Eğer bu ihtimal doğrulanırsa, 16 Psyche’ın gelecekte düzenlenecek derin uzay görevlerinde astronotlar tarafından ‘konaklama yeri’ ve ‘ikmal istasyonu’ olarak kullanılabileceği düşünülüyor.

Elkins-Tanton, bu özelliğiyle 16 Psyche’ın gelecekteki derin uzay görevlerine de ilham vereceğini düşünüyor.

“Uzay yolculuğunun amacı da bu diye düşünüyorum. Günlük mücadeleleri ve politikanın zorluklarını umursamadan daha iyi bir gelecek aramak… İnsanlara ilham vermeyi ve onların harekete geçip daha iyi şeyler yapmayı denemelerini istiyorum.”