Ana sayfa Bilim Astronomi Gökbilimciler Evren’in en hızlı büyüyen karadeliğini buldu

Gökbilimciler Evren’in en hızlı büyüyen karadeliğini buldu

313
0
[İllüstrasyon: NASA]

Gaia uydusu verilerini inceleyen astronomlar, 12 milyar ışık yılı ötede tespit edilen süper parlak gök cisminin bir karadelik olduğunu tespit etti. Gaia tarafından tespit edilen parlaklığın ortaya çıktığı esnada karadeliğin 20 milyar Güneş kütlesinde olduğu tahmin ediliyor. Veriler, süper dev karadeliğin her 1 milyon yılda bir %1 büyüdüğüne işaret etti.

Araştırmada yer alan Avustralya Ulusal Üniversitesi’nden (ANU) Christian Wolf, “Bu karadelik o kadar hızlı büyüyor ki, içinde yer aldığı galaksiden binlerce kat daha fazla parlaklık saçıyor” ifadesini kullandı. Ortaya çıkan parlaklığın kaynağı karadeliğin her gün emdiği gazlar. Gazların yutulması esnasında çok fazla sürtünme ve ısı ortaya çıkıyor ve parlaklık oluşuyor.

Dünya’nın yakınlarında bir karadelik belirseydi sonumuz ne olurdu?

Dünya’da yaşamı olanaksız kılardı

Wolf, “Eğer bu canavar Samanyolu Galaksisi’nin merkezinde olsaydı Dolunay’ın 10 katı bir parlaklık saçardı. Parlaklığı gökyüzündeki tüm diğer yıldızları görünmez kılan dev bir yıldız gibi belirirdi” dedi.

Süper dev karadelik eğer kozmik ölçeklerde bize on binlerce ışık yılı yakın olsaydı, saçtığı yoğun morötesi ve X ışınları Dünya’da yaşamı olanaksız kılardı. Dünya ile Samanyolu Galaksisi’nin merkezi arasındaki mesafe 26,000 ışık yılı.

Karadelikten yayılan ışıklar 12 milyar ışık yılı süren yolculukları boyunca genişleyerek yakın kızılötesine dönüştü. Wolf ve meslektaşları Dünya’ya ulaşan ışınları ilk olarak ANU Siding Spring Gözlemevi’ndeki SkyMapper teleskobu ile tespit etti. Ardından Gaia uydusu verileri ile ışınların kaynağının sabit olduğu fark edildi. Devam eden analizler, mesafesi belirlenen gök cisminin bir karadelik olduğunu ortaya çıkardı.

Wolf, süper dev karadeliğin Evren’in erken zamanlarında nasıl bu kadar büyüdüğüne dair bir fikirleri olmadığını söyledi. Canavar karadelik, Evren’in ilk zamanlarına ait yeni bilgiler elde edilmesini sağlayacak. Gökbilimciler, inşa edilen yeni nesil dev yer teleskopları sayesinde uzak, parlak cisimleri daha detaylı incelemeyi amaçlıyor. Böylece Evren’in nasıl genişlediği sorusuna dair yeni ipuçları elde edilecek.

Derin uzayın en görkemli süper dev karadelik tablosu