Okuma süresi: 2 dakika

Antarktika’daki buz örtüsünün değişimini takip eden Buz Köprüsü Operasyonu (Ice Bridge Operation) kapsamında ilk olarak 16 Ekim’de fotoğraflanan buzul parçası, detaylı olarak görüntülendi. Fotoğraflar, buzulun mükemmel olmasa da oldukça keskin köşelere sahip bir dikdörtgene benzediğini gösteriyor.

En son kareler, Larsen C buz sahanlığındaki masa görünümlü buzulu ilk kez fark eden bilim insanı Jeremy Harbeck tarafından çekildi. Yassı buzulların, yüksek miktardaki buzun aniden bağlı oldukları parçadan kopması ile ortaya çıkıyor. Kenarları ve yüzeyleri oldukça pürüzsüz beliren yassı buzullar oldukça nadir görülüyor.

Harbeck de “bugüne de düzgün kenarları olan birçok buzula rastladığını ancak her iki köşesinin bu kadar muntazam açılara sahip olduğu bir buzula ilk kez rastladığını” söyledi.

Larsen C buz sahanlığı, Temmuz 2017’de A68 adı verilen dev buzulun kopması ile gündeme gelmişti. Harbeck, 1.1 trilyon ton ağırlığındaki buzulu incelerken karşısına dikdörtgen buzul çıktı. Harbeck, “Aslında A68’in fotoğraflarını çekmeye niyetliydim ancak dikdörtgen buzul çok dikkat çekici görünüyordu” ifadesini kullandı.

İşin ilginç tarafı, Harbeck’in 16 Ekim’de gerçekleştirdiği gözlemde iki dkdörtgen buzul tespit etmiş olması. Aşağıdaki fotoğrafta sözü edilen tüm buzullar yer alıyor: Neredeyse mükemmel bir dikdörtgen olan buzul solda (uçağın motoru kapatıyor), ikinci ve daha az pürüzsüz olan buzul sağda, dev A68 ise arka planda duruyor.

En solda dikdörtgen buzul, sağda ikinci yassı buzul ve arkada A68. [NASA/Jeremy Harbeck]
A68, görüldüğü gibi devasa bir buz parçası. Uzunluğu 100 kilometreyi geçerken genişliği yaklaşık 30 kilometre.

Gözlemler son hız devam ediyor

Buz Köprüsü Operasyonu Dünya’nın kutup bölgelerindeki değişimi takip etmeyi ve küresel iklim değişikliğinin etkilerini gözlemlemeyi amaçlıyor. Operasyon kapsamında şu an Kızey Antarktika Yarımadası 18 Kasım’a kadar sürecek taramadan geçiriliyor. Bu sürenin sonuna kadar karşımıza yeni geometrik buzullar çıkıp çıkmayacağı belirsiz.

Nihayetinde ne Kuzey Buz Denizi’ndeki ne de Antarktik’teki erimenin önüne geçemiyoruz ancak yeni sorunların tespit edilmesi de gelecekte önlem alabilmek adına kritik önem taşıyor.

Antarktika’dan kopan muntazam şekilli buzulun açıklaması ne?